Kiểm Định Bình Khí Acetylene: Quy Định Và Thời Hạn Bao Lâu?

Kiểm định bình khí Acetylene là yêu cầu kỹ thuật an toàn đối với chai chứa khí công nghiệp. Thời hạn kiểm định định kỳ thông thường là 5 năm; riêng bình đã sử dụng trên 20 năm, thời hạn kiểm định định kỳ là 2 năm.

Tuy nhiên, chu kỳ thực tế có thể ngắn hơn theo quy định của nhà chế tạo, quy chuẩn kỹ thuật hoặc yêu cầu của cơ sở. Do bên trong bình có chất xốp và dung môi hòa tan khí, phương pháp kiểm định bình Acetylene khác với một số bình Oxy, Argon hoặc Nitơ.

Quy định và thời hạn kiểm định bình khí Acetylene

Kiểm định bình khí Acetylene là gì và vì sao phải thực hiện?

Kiểm định bình khí Acetylene là hoạt động đánh giá tình trạng kỹ thuật an toàn của chai theo quy trình và tiêu chuẩn áp dụng. Việc kiểm định xem xét toàn bộ chai chứa khí, không chỉ riêng phần vỏ kim loại.

Một bình Acetylene hòa tan thường gồm vỏ chai, van, chất xốp và dung môi dùng để hòa tan khí. Do Acetylene là khí dễ cháy, hư hỏng tại vỏ, van hoặc chất xốp có thể ảnh hưởng đến khả năng chứa và sử dụng khí an toàn.

Kiểm định không giống việc quan sát bên ngoài, kiểm tra rò rỉ hoặc kiểm tra bình trước mỗi lần nạp. Những hoạt động này chỉ giúp phát hiện một số dấu hiệu bất thường tại thời điểm kiểm tra, không đánh giá đầy đủ tình trạng kỹ thuật của chai.

Kiểm định bình khí C2H2 là quy định bắt buộc

Người sử dụng không được tự kiểm định, tự đóng dấu hoặc sửa thông tin kiểm định trên bình. Công việc này phải do tổ chức đủ điều kiện thực hiện theo quy trình kiểm định kỹ thuật an toàn.

Kiểm tra thường xuyên giúp phát hiện dấu hiệu bất thường, nhưng không thay thế kiểm định kỹ thuật an toàn do tổ chức đủ điều kiện thực hiện.

Quy định nào áp dụng khi kiểm định bình Acetylene?

Văn bản và tiêu chuẩn cần tham khảo

Việc kiểm định bình Acetylene tại Việt Nam được thực hiện theo Thông tư 17/2021/TT-BLĐTBXH, có hiệu lực từ ngày 01/01/2022. Thông tư ban hành Quy trình QTKĐ:06-2021/BLĐTBXH về kiểm định kỹ thuật an toàn chai chứa khí công nghiệp.

Quy định kiểm định bình Acetylene

Đối với chai Axetylen hòa tan, quy trình còn viện dẫn TCVN 6871:2007 về kiểm tra và bảo dưỡng định kỳ. Khi tiêu chuẩn hoặc quy chuẩn được sửa đổi, bổ sung hay thay thế, cần áp dụng văn bản mới.

Quy trình áp dụng cho chai chứa khí công nghiệp có áp suất làm việc cao hơn 0,7 bar và thuộc phạm vi điều chỉnh nêu trong văn bản. Quy trình này không áp dụng đối với chai chứa khí dầu mỏ hóa lỏng (LPG).

Ba hình thức kiểm định

Quy định chia hoạt động kiểm định thành ba hình thức:

• Kiểm định lần đầu: thực hiện sau khi chai được chế tạo và trước khi đưa vào sử dụng lần đầu.
• Kiểm định định kỳ: thực hiện khi đã hết thời hạn của lần kiểm định trước.
• Kiểm định bất thường: thực hiện sau khi sửa chữa, thay thế hoặc gia công có thể ảnh hưởng đến tình trạng kỹ thuật an toàn của chai. Hình thức này cũng áp dụng khi cơ sở hoặc cơ quan có thẩm quyền yêu cầu.

Trước khi đưa bình đi kiểm định, cơ sở nên xác định đây là kiểm định lần đầu, định kỳ hay bất thường để chuẩn bị đúng hồ sơ. Người quản lý bình nên đối chiếu dấu kiểm định, giấy chứng nhận và lịch sử sửa chữa trước khi tiếp tục sử dụng.

Bình khí Acetylene bao lâu phải kiểm định?

Theo Điều 9 – QTKĐ:06-2021/BLĐTBXH, thời hạn kiểm định kỹ thuật an toàn định kỳ thông thường của chai chứa khí công nghiệp là 5 năm. Đối với bình đã sử dụng trên 20 năm, chu kỳ kiểm định định kỳ là 2 năm.

Acetylene không thuộc nhóm khí ăn mòn kim loại, độc hại được liệt kê để áp dụng chu kỳ hai năm chỉ vì loại khí chứa bên trong.

Với bình Acetylene, mốc hai năm được áp dụng khi bình đã sử dụng trên 20 năm hoặc khi có yêu cầu rút ngắn khác.

Thời gian kiểm định bình khí Acetylene

Năm sản xuất chưa đủ để xác định bình còn hạn kiểm định hay không. Người quản lý nên xem thêm dấu kiểm định trên bình, thời điểm kiểm định tiếp theo và hồ sơ của lần kiểm định trước.

Trường hợp nhà chế tạo hoặc cơ sở yêu cầu thời hạn ngắn hơn, kiểm định viên phải ghi rõ lý do rút ngắn trong biên bản. Nếu quy chuẩn kỹ thuật quốc gia quy định chu kỳ riêng, phải thực hiện theo quy chuẩn đó.

Chu kỳ 5 năm không phải tuổi thọ cố định của bình. Bình chỉ được tiếp tục sử dụng khi còn đáp ứng yêu cầu an toàn và không xuất hiện tình trạng cần kiểm định bất thường.

Kiểm định bình khí Acetylene gồm những hạng mục nào?

Kiểm định bình khí Acetylene được thực hiện theo nhiều hạng mục liên tiếp. Do chai có chất xốp bên trong, một số bước kiểm tra sẽ khác với chai chứa Oxy, Argon hoặc Nitơ.

Kiểm tra hồ sơ và thông tin của bình

Kiểm định viên đối chiếu lý lịch chai, tài liệu của nhà chế tạo và hồ sơ kiểm định trước.

Các thông tin cần kiểm tra gồm tháng/năm chế tạo, số chế tạo, dung tích, áp suất làm việc, khối lượng bì và lịch sử bảo dưỡng hoặc sửa chữa nếu có. Thông tin trong hồ sơ phải phù hợp với ký hiệu dập trên bình và tình trạng thực tế.

Kiểm tra kỹ thuật bên ngoài

Toàn bộ bề mặt bình được kiểm tra để phát hiện dấu hiệu phồng, móp, nứt, ăn mòn hoặc biến dạng. Thân bình, mối hàn nếu có, chân đế, tay xách và các vị trí từng chịu tác động cơ học cũng cần được xem xét.

Các hạng mục kiểm định bình khí Acetylene

Kiểm định viên còn kiểm tra hư hỏng do cháy, gia nhiệt hoặc hồ quang. Van, ren cổ bình và bộ phận an toàn phải được đánh giá về tình trạng lắp ghép, hư hỏng và khả năng sử dụng.

Kiểm tra riêng đối với bình Acetylene

Điểm khác biệt quan trọng nằm ở chất xốp bên trong chai. Chất xốp phải được kiểm tra theo hướng dẫn của nhà chế tạo hoặc TCVN 6871:2007 bằng dụng cụ và phương pháp phù hợp.

Theo QTKĐ:06-2021/BLĐTBXH, chai Axetylen chứa chất xốp không thực hiện bước làm sạch bên trong như chai thông thường.

Việc soi trực tiếp để đánh giá bề mặt kim loại và mối hàn bên trong cũng không áp dụng với chai Axetylen hòa tan. Nếu phát hiện dấu hiệu nghi ngờ, cơ sở phải áp dụng biện pháp kiểm tra khác phù hợp.

Quy trình đồng thời quy định không thực hiện thử bền đối với chai chứa chất xốp. Theo quy trình này, chai Acetylene chứa chất xốp không thực hiện bước thử bền như một số chai chứa khí thông thường.

Các hạng mục như kiểm tra van, thử kín và đánh giá kết quả vẫn phải được thực hiện theo quy trình tương ứng với loại chai.

Xử lý kết quả

Sau khi hoàn tất các hạng mục, tổ chức kiểm định lập biên bản và ghi tóm tắt kết quả vào lý lịch của lô chai.

Nếu bình đạt yêu cầu, ký hiệu kiểm định được đóng trên tay xách hoặc vai chai. Thông tin gồm ký hiệu tổ chức kiểm định, tháng/năm kiểm định và tháng/năm phải kiểm định tiếp theo.

Tổ chức kiểm định cấp giấy chứng nhận kết quả cho chai hoặc lô chai trong thời hạn 5 ngày làm việc kể từ ngày thông qua biên bản tại cơ sở.

Bình không đạt chỉ được cấp biên bản nêu rõ lý do. Bình bị loại bỏ phải được tổ chức có trách nhiệm xử lý theo quy định để không thể tiếp tục nạp khí hoặc đưa trở lại sử dụng.

Bình Acetylene hết hạn kiểm định cần xử lý thế nào?

Xem hạn kiểm định ở đâu?

Kiểm tra thông tin dập trên tay xách hoặc vai chai. Theo QTKĐ:06-2021/BLĐTBXH, dấu kiểm định thường có thứ tự: ký hiệu tổ chức kiểm định – tháng/năm kiểm định – tháng/năm kiểm định tiếp theo.

Đối chiếu giấy chứng nhận và biên bản kiểm định. Màu sơn hoặc tem giấy chỉ mang tính nhận biết và không nên dùng làm căn cứ chính để xác định hạn kiểm định.

Khi nào cần ngừng sử dụng và kiểm tra lại?

Ngừng sử dụng khi bình đã đến hoặc quá thời điểm kiểm định tiếp theo, không đọc được số chế tạo hay dấu kiểm định.

Hướng dẫn xử lý bình khí Acetylene hết hạn kiểm định

Bình cũng cần kiểm tra lại nếu bị phồng, móp, nứt, ăn mòn nghiêm trọng hoặc từng bị cháy, gia nhiệt hay hồ quang tác động.

Nếu van, ren cổ bình hoặc bộ phận an toàn bị hư hỏng, bình nên được ngừng sử dụng để kiểm tra. Nếu phát hiện rò rỉ hoặc mùi Acetylene bất thường, phải ngừng dùng ngay.

Cách xử lý an toàn

Tách bình khỏi hoạt động sản xuất, đặt tại nơi thông thoáng và cách xa nguồn nhiệt, ngọn lửa, tia lửa. Không đưa bình đi nạp khi chưa xác định tình trạng kiểm định.

Không tự tháo van, xả khí, thay chất xốp hoặc sửa thân bình. Liên hệ đơn vị cung cấp, chủ sở hữu bình hoặc tổ chức kiểm định đủ điều kiện để xử lý.

Nếu vệ sinh hoặc sơn lại bình, phải giữ nguyên thông tin nhận dạng và dấu kiểm định được dập trên thân hoặc vai bình. Trường hợp nghi ngờ rò rỉ, cần cảnh báo người xung quanh và không tự di chuyển bình khi chưa bảo đảm an toàn.

Câu hỏi thường gặp

Bình Acetylene có phải kiểm định 5 năm một lần không?

Thông thường là 5 năm. Theo QTKĐ:06-2021/BLĐTBXH, bình đã sử dụng trên 20 năm có thời hạn kiểm định định kỳ là 2 năm.

Chu kỳ có thể ngắn hơn theo nhà chế tạo, yêu cầu của cơ sở hoặc quy chuẩn kỹ thuật. Khi rút ngắn thời hạn, lý do phải được ghi trong biên bản kiểm định.

Bình Acetylene hết hạn nhưng vẫn còn khí có được tiếp tục sử dụng không?

Không nên tiếp tục sử dụng chỉ vì bình vẫn còn khí. Lượng khí còn lại không phản ánh tình trạng vỏ chai, van, chất xốp hoặc hiệu lực kiểm định.

Cần ngừng sử dụng, tách bình khỏi hoạt động sản xuất và liên hệ đơn vị quản lý bình hoặc tổ chức kiểm định để xử lý. Không tự xả khí hoặc tháo van.

Kiểm định bình Acetylene có phải thử thủy lực không?

Không. Theo quy trình kiểm định áp dụng, chai Acetylene chứa chất xốp không thực hiện bước thử bền như một số chai khí thông thường.

Việc kiểm định gồm kiểm tra hồ sơ, tình trạng bên ngoài, van, chất xốp, độ kín và những hạng mục phù hợp với chai Axetylen hòa tan.

Kiểm tra rò rỉ có thay thế kiểm định định kỳ không?

Không. Kiểm tra rò rỉ chỉ giúp phát hiện sự thất thoát khí tại van hoặc đầu nối ở thời điểm kiểm tra.

Kiểm định định kỳ còn đánh giá hồ sơ, thông tin nhận dạng, thân chai, van, chất xốp và các yêu cầu kỹ thuật khác. Bình không rò rỉ vẫn phải kiểm định đúng hạn.

Mua, Nạp Và Đổi Bình Khí Acetylene Ở Đâu?

Xưởng cần mua, nạp hoặc đổi bình khí Acetylene phục vụ hàn cắt có thể cung cấp tình trạng bình, dấu kiểm định, nhu cầu sử dụng và địa điểm giao hàng để Khí Việt Tâm tư vấn phương án phù hợp.

Liên hệ Khí Việt Tâm mua bình khí Acetylene đạt kiểm định

Liên hệ Hotline/Zalo 093.818.1959 để được hướng dẫn đọc thông tin trên bình và tư vấn khí Acetylene cho nhu cầu thực tế của xưởng.