Cách xả áp khí Argon thừa trong bộ điều áp và dây dẫn

Sau khi khóa van bình Argon, một lượng khí vẫn có thể bị giữ lại dưới áp suất trong bộ điều áp và đường dẫn khí phía sau van bình.

Trước khi tháo thiết bị, đổi bình hoặc bảo trì, phần áp suất tồn dư này cần được giải phóng qua đường thoát khí được thiết kế cho hệ thống và xác nhận đồng hồ đã về 0.

Khí Việt Tâm hướng dẫn cách nhận biết, thực hiện thao tác cách xả áp khí Argon và xử lý tình huống bất thường trong quá trình giải phóng áp suất tồn dư.

Cách xả áp khí Argon thừa trong bộ điều áp và dây dẫn

Khí Argon thừa nằm ở đâu và khi nào cần xả?

Sau khi van bình Argon được khóa, nguồn khí từ bình đã được ngắt nhưng một lượng khí có áp vẫn có thể bị giữ lại trong bộ điều áp, lưu lượng kế, dây dẫn hoặc đường ống phía sau van.

Vì vậy, cần phân biệt rõ từng bộ phận để tránh hiểu nhầm giữa xả áp khỏi thiết bị và xả khí trực tiếp từ bình.

Việc giải phóng áp suất tồn dư thường được thực hiện trong các trường hợp sau:

• Kết thúc ca làm việc hoặc ngừng sử dụng thiết bị trong thời gian dài.
• Trước khi tháo bộ điều áp khỏi bình.
• Trước khi đổi hoặc vận chuyển bình Argon.
• Trước khi kiểm tra, thay dây dẫn hay phụ kiện phía sau bộ điều áp.
• Khi cần xác định đồng hồ còn chỉ áp do khí dư hay do van bình chưa kín.

Kiến thức an toàn: Argon không cháy nhưng có thể tích tụ và làm giảm nồng độ Oxy trong không khí. Khí không màu, không mùi nên người ở gần có thể khó nhận biết nguy cơ ngạt.

Khách hàng cần tuân thủ quy tắc an toàn sử dụng khí Argon

Không xả Argon trong phòng kín, tầng hầm, hố thấp hoặc khu vực thông gió kém. SDS Argon nén của Air Liquide yêu cầu sử dụng khí trong khu vực thông thoáng và cảnh báo Argon ở nồng độ cao có thể gây thiếu Oxy.

Cần kiểm tra gì trước khi xả áp khí Argon thừa?

Trước khi giải phóng phần khí còn lại trong bộ điều áp và đường dẫn, người thao tác cần xác định đúng cấu tạo và quy trình của thiết bị đang sử dụng. Nếu chưa được hướng dẫn vận hành hoặc phát hiện dấu hiệu bất thường, không nên tự thao tác mà cần báo cho người phụ trách kỹ thuật.

• Đọc hướng dẫn vận hành của bộ điều áp, máy hàn và thiết bị cấp khí đang sử dụng.
• Xác định đúng cơ cấu được nhà sản xuất chỉ định để giải phóng khí ở phía đầu ra, chẳng hạn chế độ Gas Test/Purge, van đầu ra hoặc bộ phận điều khiển tương ứng.
• Đưa mỏ hàn hoặc đầu thoát khí về vị trí an toàn, không hướng vào người, thiết bị điện hoặc khu vực có vật liệu dễ bị thổi văng.
• Bảo đảm khu vực thông thoáng và không có người đứng trước hướng khí thoát ra; không thực hiện trong phòng kín, hố thấp hoặc nơi Argon có thể tích tụ.
• Giữ bình Argon thẳng đứng và cố định chắc chắn bằng xích, giá đỡ hoặc xe đẩy chuyên dụng.
• Kiểm tra dây dẫn không bị gập, nứt, phồng, tuột đầu nối hoặc có dấu hiệu hư hỏng.
• Đeo kính bảo hộ và các trang bị bảo hộ khác theo quy định an toàn của xưởng.
• Kiểm tra đồng hồ, lưu lượng kế và núm điều chỉnh trước khi thao tác. Nếu kim không ổn định, áp suất không giảm hoặc xuất hiện tiếng xì tại vị trí bất thường, không tiếp tục và báo người phụ trách kỹ thuật.

Cảnh báo về thiết bị: Mỗi model máy hàn và bộ điều áp có thể sử dụng cơ cấu xả áp khác nhau. Chỉ dùng chức năng Gas Test/Purge, van đầu ra, van trên mỏ hoặc cơ cấu điều khiển khi tài liệu của đúng thiết bị cho phép.

Cách xả áp khí Argon thừa trong bộ điều áp và dây dẫn

Quy trình dưới đây dành cho người đã được đào tạo, sử dụng một bình Argon nén đơn lẻ cùng bộ điều áp và dây dẫn còn hoạt động bình thường.

Cách xả áp khí Argon thừa an toàn

Bước 1: Dừng hàn và đưa thiết bị về trạng thái an toàn

Kết thúc hồ quang và đặt mỏ hàn tại vị trí không thể vô tình tạo hồ quang, cấp dây hoặc hướng khí vào người. Nếu cần duy trì nguồn điện để dùng chức năng Gas Test/Purge, thực hiện theo tài liệu của thiết bị.

Bước 2: Khóa van bình Argon

Đóng van bình để ngắt nguồn khí từ bình. Thao tác từ từ, không dùng ống nối dài để tăng lực và không cố siết quá mức.

Sau khi khóa van, không tháo bộ điều áp ngay vì khí có áp vẫn có thể còn trong bộ điều áp và đường dẫn. Nguyên tắc cần ghi nhớ là:

Khóa nguồn khí trước, sau đó mới giải phóng áp suất ở phía đầu ra được thiết kế cho hệ thống.

Bước 3: Mở điểm giải phóng khí ở phía sau bộ điều áp

Người vận hành đã được đào tạo sử dụng đúng cơ cấu mà nhà sản xuất quy định, có thể là:

• Chức năng Gas Test/Purge trên máy hàn.
• Van đầu ra của bộ điều áp.
• Van tay trên loại mỏ TIG có van.
• Cơ cấu điều khiển mỏ hàn nếu tài liệu của đúng model cho phép.

Không xả áp bằng cách nới đai ốc giữ bộ điều áp, tháo dây dẫn hoặc vặn lỏng đầu nối.

Hướng dẫn dành cho bộ điều áp Harris Model 705 đưa ra trình tự đóng van bình, sau đó mở van phía hạ lưu để giải phóng áp suất trong bộ điều áp và đường dẫn. 

Tham khảo: Harris Products Group – Regulator Instruction Manual.

Bước 4: Theo dõi chỉ thị áp suất và lưu lượng

Trong khi khí thoát qua đầu ra được chỉ định, theo dõi các dấu hiệu sau:

• Kim đồng hồ áp suất giảm dần về 0.
• Đồng hồ áp suất đầu ra, nếu có, không còn chỉ áp.
• Bi trong lưu lượng kế đã hạ về vị trí 0.
• Dòng khí ở đầu sử dụng đã dừng.
• Không còn tiếng khí thoát tại đầu ra.

Thời gian xả phụ thuộc vào chiều dài đường dẫn, áp suất còn lại và cấu tạo thiết bị, không dùng một mốc thời gian chung cho mọi hệ thống. Nếu áp suất không giảm hoặc xuất hiện tiếng xì bất thường, dừng thao tác và báo người phụ trách kỹ thuật.

Bước 5: Đưa bộ điều áp về trạng thái sau khi xả

Khi các chỉ thị áp suất đã về 0 và dòng khí đã dừng, đóng van đầu ra hoặc đưa núm điều chỉnh cùng các cơ cấu liên quan về vị trí do nhà sản xuất quy định.

Bước 6: Kiểm tra lần cuối trước khi tháo thiết bị

Chỉ tháo bộ điều áp hoặc dây dẫn sau khi xác nhận:

• Van bình Argon đã được khóa.
• Các chỉ thị áp suất đã về 0 và dòng khí đã dừng.
• Không còn tiếng xì hoặc dấu hiệu rò rỉ bất thường.
• Bình vẫn được cố định và khu vực tháo lắp thông thoáng.

Cảnh báo: Không tiếp tục tháo lắp nếu áp suất không giảm hoặc không xác định được điểm thoát khí phù hợp.

Không áp dụng quy trình này cho dàn góp nhiều bình, đường ống cố định hoặc bồn Argon lỏng, những hệ thống này phải được cô lập và xử lý theo quy trình riêng bởi người có chuyên môn.

Cách xả áp có giống nhau với mọi hệ thống Argon không?

Không. Mỗi hệ thống có điểm giải phóng khí, thiết bị bảo vệ và phạm vi thao tác khác nhau. Quy trình dành cho một bình Argon cấp máy hàn không áp dụng cho đường ống trung tâm, dàn góp nhiều bình hoặc bồn Argon lỏng.

Tài liệu của Harris hướng dẫn đóng van bình rồi giải phóng áp suất qua van phía hạ lưu đối với bộ điều áp phù hợp. Trong khi đó, Argon lỏng là khí hóa lỏng lạnh sâu, sử dụng thiết bị đáp ứng đúng áp suất và nhiệt độ, đồng thời chỉ nên do người đã được hướng dẫn xử lý.

Tham khảo thêm: Linde – SDS Argon lỏng.

Những lỗi xả áp khí Argon nào nguy hiểm và xử lý ra sao?

Những thao tác tuyệt đối không nên làm

Bộ điều áp và đường dẫn có thể vẫn còn áp suất sau khi van bình đã được khóa. Vì vậy, người vận hành không được tháo lắp, thử thiết bị hoặc xử lý sự cố bằng các thao tác không có trong hướng dẫn của nhà sản xuất.

Những thao tác tuyệt đối không nên làm

Đồng hồ vẫn không về 0 sau khi đã xả thì làm gì?

Nếu kim đồng hồ không trở về 0, người vận hành không nên mặc định rằng hệ thống đã hết áp. Trước tiên, chỉ người đã được hướng dẫn mới được kiểm tra lại:

• Điểm giải phóng khí phía sau bộ điều áp đã thực sự được mở theo đúng hướng dẫn hay chưa.
• Cơ cấu điều chỉnh của bộ điều áp có đang cho phép khí đi qua điểm xả được thiết kế hay không.
• Dòng khí tại đầu sử dụng đã dừng hoàn toàn chưa.
• Kim đồng hồ có đứng yên, giật, kẹt hoặc không thay đổi trong suốt quá trình xả hay không.

Nếu kim đứng, giật hoặc không giảm sau khi đã thực hiện đúng quy trình, cần coi hệ thống là vẫn còn áp. Ngừng tháo lắp, cô lập thiết bị theo quy định của xưởng và liên hệ kỹ thuật viên để kiểm tra bộ điều áp, đồng hồ hoặc van bình.

Phải làm gì nếu van bình không khóa được hoặc vẫn nghe tiếng rò rỉ?

Cách xử bình khí Argon không khóa được

Khi van bình không thể đóng bình thường hoặc vẫn nghe tiếng khí thoát sau khi đã ngừng sử dụng, cần xử lý như một tình huống rò rỉ khí:

• Dừng sử dụng thiết bị và không tiếp tục tháo lắp.
• Cảnh báo người xung quanh, ngăn người không có nhiệm vụ đi vào khu vực.
• Tăng thông gió nếu có thể thực hiện từ vị trí an toàn và đúng quy trình của xưởng.
• Không tự sửa van bình, bộ điều áp hoặc đầu nối khi hệ thống còn hoặc có thể còn áp.
• Kích hoạt quy trình ứng phó rò rỉ của xưởng và liên hệ nhà cung cấp khí hoặc nhân viên kỹ thuật có chuyên môn.
• Nếu rò rỉ không kiểm soát được, xảy ra trong không gian kín hoặc có cảnh báo thiếu Oxy, cần rời khỏi khu vực và gọi lực lượng ứng cứu theo quy định tại cơ sở.

Không hướng dẫn người chưa được đào tạo tự di chuyển bình đang rò rỉ khi chưa đánh giá mức độ rò, nồng độ Oxy và tuyến di chuyển an toàn.

Câu hỏi thường gặp về xả khí Argon thừa

Xả áp sau khi sử dụng có làm hao nhiều khí Argon không?

Phần khí được giải phóng chỉ là lượng còn lại trong bộ điều áp, dây dẫn và thiết bị phía sau van bình. Mức hao phụ thuộc vào áp suất tồn dư, chiều dài dây và thể tích của hệ thống.

Không nên giữ áp chỉ để tiết kiệm lượng khí này nếu thiết bị cần được tháo, đổi bình hoặc bảo trì. Đồng thời, không cố xả phần khí còn trong bình, bình hết hoặc gần hết cần được xử lý theo quy trình đổi, nạp của nhà cung cấp.

Có nên để bộ điều áp gắn trên bình Argon khi không sử dụng lâu ngày không?

Cách xử lý phụ thuộc vào tài liệu của bộ điều áp, quy định an toàn tại xưởng và điều kiện bảo quản bình. Nếu cần tháo thiết bị, phải khóa nguồn và xác nhận hệ thống đã hết áp trước khi người có trách nhiệm thực hiện.

Không để bộ điều áp chịu va đập, bị dây dẫn kéo căng hoặc tiếp xúc với môi trường có thể làm hư hỏng đồng hồ và các đầu nối.

Bao lâu nên kiểm tra bộ điều áp và dây dẫn khí Argon?

Không nên chỉ kiểm tra khi thiết bị đã xuất hiện tiếng xì hoặc hoạt động bất thường. Xưởng cần kiểm tra bằng mắt trước khi sử dụng và xây dựng lịch định kỳ theo tần suất vận hành, môi trường làm việc cùng hướng dẫn của nhà sản xuất.

Dây bị nứt, phồng, gập cứng, đầu nối lỏng hoặc đồng hồ có kim đứng, giật và sai lệch cần được ngừng sử dụng để người có chuyên môn đánh giá.

Bộ điều áp Argon có thể dùng chung cho khí CO2 không?

Không nên mặc định bộ điều áp Argon có thể chuyển sang dùng cho CO2 hoặc loại khí khác. Khác biệt về kết nối van, dải áp suất, vật liệu làm kín, cấu tạo lưu lượng kế và trạng thái của khí có thể khiến thiết bị không phù hợp.

Trước khi sử dụng chung, cần đối chiếu nhãn thiết bị, tài liệu kỹ thuật và xác nhận từ nhà sản xuất hoặc đơn vị cung cấp có chuyên môn.

Khi nào cần ngừng sử dụng bộ điều áp và liên hệ kỹ thuật?

Cần ngừng sử dụng khi đồng hồ hư hỏng, áp suất không giảm, dây dẫn xuống cấp, xuất hiện tiếng xì bất thường hoặc van bình hoạt động không bình thường. Cô lập thiết bị theo quy định của xưởng và giao cho người có chuyên môn kiểm tra.

Liên hệ mua, nạp hoặc đổi bình Argon

Xưởng hàn TIG/MIG cần mua mới, nạp hoặc đổi bình Argon có thể gửi cho Khí Việt Tâm các thông tin gồm dung tích bình, số lượng, địa chỉ và nhu cầu sử dụng.

Liên hệ Khí Việt Tâm nạp đổi bình Argon

Liên hệ Hotline/Zalo 093.818.1959 để được tư vấn quy cách bình, bộ điều áp phù hợp và kiểm tra lịch giao theo tuyến.